GURCU TANKLARI OSET GENCLERINE KARSI
Tskhinvali’nin Direnis Oykusu

Tskhinvali’den yazan Uwe Klussmann

Gurcu ordusu 7 Agustos’ta Guney Osetya’nin baskenti Tskhinval’e
girdiginde Osetlerin direnis icin ne kadar kararli oldugunu hafife
almisti. Genc Osetler Kalasnikoflarla ates acarken daha da genc
olanlari tanklara molotof kokteyli atiyordu. Simdiyse Rusya destekli
Guney Osetya yonetimi galip gelmis durumda.

Gurcistan Devlet Baskani Mihail Saakasvili’nin sozlerinin deger
tasidigina inanan herkes bugunlerde Guney Osetya baskenti Tskhinval’i
kendi gozleriyle gormeli. Sehirde bir pansiyon isleten Wachtang
Babeyev Oset ve Gurcu halklarinin birlikte baris icinde yasadigi
Sovyet zamanlarinda ogrendigi biraz Gurcuce’yi hala hatirliyor. Emekli
marangoz, 7 Agustos gunu ogledensonra Karl-Marx sokagindaki dairesinde
oturup TV’de Saakasvili’yi izlerken, devlet baskaninin sozleriyle
umutlanmisti.

Gurcistan baskenti Tiflis’te konusan Saakasvili, Guney Osetyalilar
ates acsa bile Gurcu guvenlik guclerine asla karsilik vermemeyi
emrettigini soyluyordu. Konusmasini “bu korku dongusunu bitirelim,
baris ve diyaloga bir sans verelim” diye yalvararak bitirmisti. Bundan
birkac saat sonra, Babayev aksam yemegini hazirlarken evinin cevresine
bombalar dusmeye baslamisti. Babayev kacarak dokuz komsusuyla birlikte
yandaki binanin bodrumuna sigindi. Gece uykusuz ve korkuyla gecti.
Saatler suren bombardiman apartman bloklarini harabeye, arabalari
enkaza, bahceleri kovan deliklerine cevirdi.

O gecenin sabahi Gurcu savas ucaklari yikimi tamamlamak icin bomba
yagdirmaya basladi. Daha sonra da Gurcu tanklari Saakasvili’nin dedigi
“bozulan anayasal duzeni saglamak icin” sehre girdi. Kastettigi o
“anayasal duzen” ise Guney Osetya’da asla varolmamisti bile. Sovyetler
Birligi dagildiginda eski Gurcistan Sovyet Cumhuriyeti’nin yerinde 3
yeni de facto devlet meydana geldi; Guney Osetya, Abhazya ve Stalin’in
cizdigi sinirlariyla Birlesmis Milletler’e kabul edilmeyi basaran yeni
Gurcistan.

:::: Kendi Kaderini Tayin Arzusu ::::

Guney Osetyalilar, onlari “ayrilikci” olarak nitelendirenleri
anlayamiyor. Gurcistan’dan asla ayrilamayacaklarini, cunku zaten
Sovyetler cokunce olusan bu yeni Gurcistan’a hic katilmamis
olduklarini soyluyorlar. Dunyanin bu bolumunde Guney Osetya’nin
gelecekte Gurcistan’in bir parcasi olabilecegini ciddi ciddi
dusunebilen birine rastlamak imkansiz. Kaldi ki dunyanin cogu icin
“ayrilikcilik” gercek anlamda, kucuk bir halkin kendi arzusu
dogrultusunda otonomi istemesidir.

Sovyet zamanlarinda Osetya’nin kuzeyi (gunumuzde Rusya Federasyonu
icinde yar alir) ve Guney Osetya gorunmez bir idari sinirla ikiye
bolunmustu. Ancak 1992′den beri bu sinir, erkek ve kizkardesleri, ana
babalari ve cocuklari birbirinde ayiran bir devlet sinirina donustu.
Guney Osetyalilari bastirmak icin Gurcu milliyetcilerince girisilen
siddet eylemleri bu dag halkini bir siginak gibi, taninmamis bir
devletin sinirlari icine kendini hapsetmeye itti.

1992′de Gurculerle yapilan ateskes, hem Gurculerin hem de Osetlerin
istegiyle Rus baris gucunu bolgeye getirdi. Ateskes 12 yil boyunca
hukum surdu, ta ki 2004′te Saakasvili isbasina gelinceye kadar.
Saakasvili ABD’in de hayirdualariyla yuzde 96′lik ustunlukle supheli
bir bicimde secilince “ayrilikci suclular” hakkinda bolgede gerilimi
tirmandiran konusmalara basladi. 2004′te Gurcu askerlerince
gerceklesen saldiri sert Oset direnisi ve ABD mudahalesi nedeniyle
basarisiz oldu. ABD, simdinin aksine Saakasvili’nin 2004 macerasina
dur demisti.

8 Agustos sabahi isgalciler harabeye donmus Tskhinval’e ABD jipleri
uzerinde ABD uniformasi giyerek ve ABD migferleri takarak girdi. Cogu
ya ABD subaylarinca egitilmis ya da Irak’ta Amerikalilarla kol kola
hizmet etmislerdi.

Cabucak farkettiler; karsi karsiya olduklari Saakasvili’nin dedigi
gibi “bir avuc ayrilikci” degildi. Guney Osetya genclerinin isgale
tepkisi Tskhinval Universitesi ogrencisi Julia Beteyeva’nin Haziran
2004′te Der Spiegel muhabirine ozetledigi gibiydi: “ulkemizi bizden
ancak, bizi oldurerek alabilirler”.

:::: Genc Direnisciler ::::

8 Agustos’ta - bazilari 16 yasindan bile kucuk - olan Oset genc
gruplari, sehre giren Gurcu tanklarina molotof kokteylleriyle
saldirdilar. Delikanlilar gizli siperlerden Kalasnikof tufeklerle
tekbaslarina veya gruplar halinde Gurcu ordusuyla catistilar. Ornegin,
Meiningen adli bir Dogu Almanya sehrinde bir Sovyet subayinin oglu
olarak dogan 34 yasindaki Alan Ulumbegov oglen vakti yolun basinda
uzerlerine gelen Gurcu askerlerini gordu. Gardroptan tufegini cikardi.
Annesi gitmemesi icin ona yalvarirken “halkimizi korumak istiyorum”
diyerek catismaya gitti. “Ozgurluk icin Oset Gencleri” ve “Gurcistan’a
ve Sanakoyev gibi hainlere lanet olsun” gibi direnis sloganlari
harabeye donmus sehrin duvarlarina henuz boyanmisti.

Guney Osetyanin eski basbakanlarindan Dimitri Sanakoyev, Saakasvili
tarafindan Guney Osetya’da kurulan kukla yonetimin basina getirildi.
Rus ordusunun yiktigi, Guney Osetyalilarin yagmaladigi ve Gurcu
azinlgin cogunun artik kactigi Guney Osetya’da bulunan birkac Gurcu
koyunden olusan “Gecici Guney Osetya Yonetimi”ni yurutuyordu. Zaten
yuklu kumar borcuyla “supheli” isadami Sanakoyev Tiflis’teki
stratejistler icin kolay bir avdi. Daha Temmuz ayinda ABD Disisleri
Bakani Condoleezza Rice, Sanakoyev’in elin sikarken Washington’un onun
icin mustakbel planlari oldugunu gostermisti.

Tskhinval Savasindan beri Guney Osetya’da guc Devlet Baskani
Kokoyti’nin ellerinde. Kokoyti’nin yuzunde, bir yandan serbest
guresciyken bir yandan kuskulu is anlasmalariyla servet sahibi oldugu
1990′lardan kalma haylaz bir gulumseme var. Tamamen seffaf olmayan
butcesi muhtemelen, kisitli yerel vergilerden cok Rusya’dan gelen para
aktarimindan olusuyor. Ayrica Kokoyti, Amerikanin silah arkadasi olan
Gurcu ordusunu henuz yenmis bir milis grubunun da basi.

Kokoyti’nin askerleri Tskhinval’in merkezindeki Tiyatro Meydaninda
hazir bulunuyor. Bazilari siyah giyinmis, bir tanesi tenis topuyla
oynar gibi el bombasi tutuyor elinde. Cogu sakalli ve genis omuzlu.
Bir tanesi ayaginda parmakarasi terlikleriyle oturmus ve hafifce
kizarkadasina sarilmis. Onlar Guney Osetya’nin kendini Gurcu hissetmek
soyle dursun, Gurcuce bile bilmeyen yeni nesli.

:::: Kucuk Oset Halkina Karsi Soykirim ::::

Pek de buyuk bir hatip olmayan Kokoyti, 30 bin nufuslu sehri
“Kafkasya’nin Stalingrad”i olarak nitelendiriyor. “Kucuk Guney
Osetya’nin halkina soykirima girisen Gursictan’daki kanli rejim”i
sertce elestirirken kelimeleri Tskhinval’in merkezinde bombardimanin
harap ettigi duvarlarda yankilaniyor. Ve ekliyor hislerini gizleme
calisarak “savasimiz asla Gurcu halkiyla degil”. Kokoyti uluslararasi
diplomatik arenaya katilmak istiyor. Rusya’yi Guney Osetya’yi tanimaya
cagiriyor. Bircok Guney Osetyali gibi Kokoyti de Rusya vatandasi.
Bagimsizliktan bahsederken kastettigi ise Kuzey Osetya ile ve Rusya
Federasyonu ile de facto birlesmek. Zaten savastan once ulke boyunca
astirdigi dovizlerde “Osetya bolunemez” diyordu.

70 yasindaki Georgi Bagayev bugunlerde devletin statusu ile pek
ilgilenmiyor. 7 Agustos aksamina kadar muftagini oturma odasina
baglayan kapinin ardinda artik bir yigin moloz var. Bir bomba evinin
dis duvarini yikmis ve oturma odasina molozlar, giysiler ve 5 aylik
torunu Alana’nin fotografi sacilmis. Alana ise savas baslamadan az
once guvenlik icin Kuzey Osetya’ya goruldugu icin dogdugu sehre
saldiridan sag kurtulmus.

08/26/2008
http://www.spiegel.de/international/world/0,1518,574516,00.html